ភ្នំពេញ​៖​ ថ្លែង​នៅក្នុង​ខ្លឹមសារ Press Briefing របស់អ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាល សម្រាប់ថ្ងៃទី២០ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦​ លោក​ ប៉ែន​ បូណា​ ប្រធានអង្គភាពអ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា​ បានមានប្រសាសន៍ថា​ ដូចការគ្រោងទុក សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានអញ្ជើញចូលរួមកិច្ចប្រជុំដំបូងនៃក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព (The Board of Peace) នៅថ្ងៃទី១៩ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ នៅឯវិទ្យាស្ថានសន្តិភាពសហរដ្ឋអាម៉េរិក ដូណាល់ ជេ ត្រាំ ក្នុងរដ្ឋធានីវ៉ាស៊ីនតោន ជាមួយមេដឹកនាំនៃប្រទេសជាច្រើនទៀត។ សម្តេចបវរធិបតី នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា ក៏ដូចជាមេដឹកនាំប្រទេសផ្សេងទៀតដែរ ត្រូវបានទទួលស្វាគមន៍ដោយរាក់ទាក់កក់ក្តៅពី​ឯកឧត្តម​ ដូណាល់ ត្រាំ ប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាម៉េរិក។

នៅក្នុងសុន្ទរកថាបើកកិច្ចប្រជុំ ឯកឧត្តម​ប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ បានហៅចំៗឈ្មោះប្រធានាធិបតីនិងនាយករដ្ឋមន្ត្រី ដែលជាសមាជិកស្ថាបនិកនៃក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព (The Board of Peace) ដើម្បីជាការផ្តល់កិត្តិយសអមជាមួយពាក្យពេចន៍កោតសរសើរជាច្រើន។ ពេលនិយាយពីឈ្មោះសម្តេចបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា ឯកឧត្តមប្រធានាធិបតី មិនភ្លេចលើកឡើងពីសង្គ្រាមដ៏អាក្រក់រវាងកម្ពុជា-ថៃ។ នេះសបញ្ជាក់ថា សហគមន៍អន្តរជាតិបានដឹងលឺ និងបាននិងកំពុងតាមដានយ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់លើជម្លោះព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរ ជាពិសេសការចូលកាន់កាប់ទឹកដីកម្ពុជានៅទីតាំងមួយចំនួន ដោយបំពានច្បាប់អន្តរជាតិពីសំណាក់កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធថៃ និងការរារាំងប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរជាង ៧ម៉ឺននាក់ មិនឱ្យវិលត្រឡប់ទៅផ្ទះសម្បែងវិញបានគឺជាបញ្ហាដែលពិភពលោកផ្តោតការចាប់អារម្មណ៍ខ្លាំង។

កិច្ចប្រជុំនេះ គឺជាការចាប់ផ្តើមជាផ្លូវការនៃអាណត្តិការងាររបស់ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព ស្របតាមសេចក្តីសម្រេចរបស់ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ ដែលត្រូវបានអនុម័តកាលពីថ្ងៃទី១៧ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥ ក្នុងគោលដៅជំរុញសន្តិភាព និងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងឆ្ពោះទៅរកការកសាងឡើងវិញនៃតំបន់ហ្គាហ្សា។ ដូចការរំពឹងទុក មេដឹកនាំដែលអញ្ជើញចូលរួមកិច្ចប្រជុំនេះបានពិភាក្សាគ្នា និងលើកឡើងយ៉ាងទូលំទូលាយអំពីសារសំខាន់នៃសន្តិភាព ស្ថិរភាព ដែលជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃការអភិវឌ្ឍក្នុងតំបន់ ក៏ដូចជាក្នុងពិភពលោក។

អ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាលសូមកត់សម្គាល់ថា កិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព (The Board of Peace) បានផ្ញើសារដ៏សំខាន់ទៅកាន់ពិភពលោកអំពីសារសំខាន់នៃការបញ្ចប់ជម្លោះប្រដាប់អាវុធ ការសង្គ្រោះជីវិតមនុស្ស ការកសាងឡើងវិញពីភាពខ្ទេចខ្ទាំ និងការផ្សព្វផ្សាយអំពីសន្តិភាព។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះបានរម្លឹកពីបទពិសោធន៍អតីតកាលរបស់កម្ពុជា និងស្មារតីសន្តិភាពនិយមរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល និងថ្នាក់ដឹកនាំកម្ពុជាដែលតែងតែតម្កល់សន្តិភាពជាអាទិភាពខ្ពស់បំផុត និងចង់ដោះស្រាយទំនាស់ដោយសន្តិវិធីដោយផ្អែកលើច្បាប់អន្តរជាតិ។ ការប្រកាន់ជំហរបែបនេះពិតជាសមស្របជាមួយនិន្នាការរបស់ពិភពលោកដែលមនុស្សជាតិទូទៅមើលឃើញតម្លៃសន្តិភាពកាន់តែខ្លាំងដូចមានបង្ហាញក្នុងកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព (Board of Peace ) នេះជាឧទាហរណ៍ស្រាប់។

នៅពេលសម្រេចចិត្តចូលរួមជាសមាជិកស្ថាបនិកនៃក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព តាមការអញ្ជើញរបស់ឯកឧត្តមប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ សម្តេចមហាបវរធិបតី នាយករដ្ឋមន្ត្រី បានគូសបញ្ជាក់ថា ការចូលរួមរបស់កម្ពុជាក្នុងក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព គឺដើម្បីបង្ហាញពីឆន្ទៈរបស់កម្ពុជាក្នុងការគាំទ្រ និងរួមចំណែកដល់ការលើកកម្ពស់ការរក្សាសន្តិភាពសកល ពីព្រោះកម្ពុជាមានសុឆន្ទៈ និងតែងតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលការណ៍ស្រឡាញ់សន្តិភាព ហើយតែងតែគាំទ្រ និងរួមចំណែកដល់ការកសាង និងរក្សាសន្តិភាពជារៀងរហូតមក ជាពិសេសតាមរយៈការបញ្ជូនកងកម្លាំងរក្សាសន្តិភាពក្រោមឆ័ត្រអង្គការសហប្រជាជាតិ ទៅបំពេញបេសកកម្មក្នុងបណ្តាប្រទេសមួយចំនួនដែលមានសង្រ្គាម។

ក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍ជាមួយបណ្តាញព័ត៌មានអន្តរជាតិ នៅទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន សម្តេចបវរធិបតីនាយករដ្ឋមន្ត្រីបានសម្តែងក្តីសង្ឃឹមថា ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាពនេះ គឺជាយន្តការថ្មីមួយទៀតដែលបន្ថែមពីលើយន្តការអន្តរជាតិដែលមានស្រាប់ក្នុងការជួយបន្ធូរភាពតានតឹងនិងស្តារឡើងវិញនូវស្ថិរភាព សន្តិភាព ក្នុងតំបន់ជាច្រើនដែលមានជម្លោះឬសង្គ្រាម រួមទាំងជម្លោះព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ផងដែរ។

ក្តីសង្ឃឹមបែបនេះរបស់សម្តេចប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាត្រូវបានបង្ហាញប្រាប់ពិភពលោក ខណៈដែលកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធថៃ កំពុងកាន់កាប់ទីតាំងមួយចំនួននៅតាមព្រំដែន ហើយដែលកន្លែងខ្លះបានចូលជ្រៅមកក្នុងដែនអធិបតេយ្យរបស់កម្ពុជា ដែលរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាកំពុងតវ៉ាជំទាស់យ៉ាងខ្លាំងប្រឆាំងនឹងការរំលោភបំពានលើបូរណភាពទឹកដីរបស់ខ្លួន។ ទន្ទឹមនឹងនោះ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាក៏បាននិងកំពុងទាមទារឱ្យភាគីថៃគោរពកិច្ចព្រមព្រៀងនានាដែលមានស្រាប់ ជាពិសេសសេចក្តីប្រកាសរួមថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ដែលភាគីទាំងពីរបានឯកភាពគ្នាប្រគល់ភារកិច្ចជូនគណៈកម្មការចម្រុះខណ្ឌសីមាព្រំដែនគោក (JBC) ចុះវាស់វែងខណ្ឌសីមាព្រំដែនឱ្យបានឆាប់បំផុត ដើម្បីធានាសន្តិភាពយូរអង្វែងនៅតាមព្រំដែន និងអនុញ្ញាតឱ្យជនស៊ីវិលត្រឡប់ទៅកាន់លំនៅឋានរបស់ខ្លួនវិញ ដោយសុវត្ថិភាពនិងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ។

អ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាលសូមបញ្ជាក់ជាថ្មីថា ក្នុងស្មារតីស្រឡាញ់សន្តិភាពនិងគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ កម្ពុជាបន្តអនុវត្តយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់នូវបទឈប់បាញ់និងគ្រប់ចំណុចទាំងអស់នៃសេចក្តីប្រកាសរួមថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ក៏ដូចជាកិច្ចព្រមព្រៀងផ្សេងទៀតដែលមានស្រាប់។ កម្ពុជាប្រកាន់ជំហរម៉ឺងម៉ាត់ក្នុងការការពារខ្សែព្រំដែនអន្តរជាតិកម្ពុជា-ថៃ ដែលបន្សល់ទុកដោយគណៈកម្មការព្រំដែនឥណ្ឌូចិន-សៀម ដោយគោរពគោលការណ៍ច្បាប់អន្តរជាតិ គោលការណ៍ខ្សែព្រំដែនមិនកែប្រែ (Uti Possidetis Juris) គោរពអនុសញ្ញា សន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម ផែនទី និងកំណត់ហេតុបោះបង្គោលព្រំដែនរបស់គណៈកម្មការបោះបង្គោលព្រំដែនឥណ្ឌូចិន-សៀម ព្រមទាំងកិច្ចព្រមព្រៀង និងឯកសារពាក់ព័ន្ធនានាដែលភាគីទាំងពីរបានឯកភាពគ្នានាពេលកន្លងមក។ កម្ពុជាមិនទទួលស្គាល់ដាច់ខាតនូវការកែប្រែខ្សែព្រំដែនណាមួយ ដែលកើតចេញពីការប្រើប្រាស់កម្លាំងនោះឡើយ៕ ដោយ​៖សិលា​